Dấu hiệu cho thấy bạn đang quản lý tiền bạc chưa đúng cách, thay đổi ngay kẻo muộn
Không ít người đi làm nhiều năm nhưng vẫn rơi vào cảnh “lương về là hết”, tiền bạc luôn trong trạng thái thiếu trước hụt sau. Nguyên nhân không hẳn nằm ở mức thu nhập, mà phần lớn đến từ cách quản lý tài chính cá nhân.
Bước sang tuổi 45, đừng để 7 thói quen này khiến bạn áp lực tài chính
Mua sắm cuối năm: Vì sao càng giảm giá, người tiêu dùng càng dễ 'vung tay quá trán'?
Chuyên gia tiết lộ sai lầm phổ biến trong chi tiêu khiến nhiều gia đình rơi vào áp lực tài chính
Dấu hiệu quản lý tiền bạc chưa đúng cách
Dưới đây là những biểu hiện tưởng chừng nhỏ nhặt, song lại là dấu hiệu cảnh báo bạn đang sử dụng tiền chưa hiệu quả.
Luôn cạn tiền chỉ sau vài tuần nhận lương
Nhiều người hào hứng chi tiêu ngay khi vừa lĩnh lương: mua sắm, ăn uống, gặp gỡ bạn bè, tự thưởng cho bản thân sau những ngày làm việc căng thẳng. Thế nhưng niềm vui đó không kéo dài được lâu. Chỉ sau nửa tháng, tài khoản đã vơi dần, cuối tháng phải xoay xở vay mượn hoặc ứng trước.
Đây là hệ quả điển hình của việc chi tiêu không có kế hoạch. Khi tiền được dùng theo cảm hứng thay vì ngân sách rõ ràng, thu nhập bao nhiêu cũng khó giữ lại.
Không có quỹ dự phòng cho tình huống khẩn cấp
Một sự cố bất ngờ như ốm đau, hỏng xe hay biến động công việc có thể khiến nhiều người rơi vào thế bị động, thậm chí khủng hoảng vì không có khoản tiền dự trữ.
Trong khi đó, nguyên tắc tài chính cơ bản khuyến nghị mỗi người nên có quỹ dự phòng tương đương từ ba đến sáu tháng chi phí sinh hoạt. Khoản tiền này không để sinh lời, mà đóng vai trò “đệm an toàn”, giúp bạn tránh phải vay mượn khi biến cố xảy ra.
Nếu đến nay vẫn chưa xây dựng được quỹ này, đó là dấu hiệu rõ ràng cho thấy tài chính cá nhân đang thiếu nền tảng.
Phụ thuộc vào nợ tiêu dùng
Việc sử dụng thẻ tín dụng, mua trả góp hay vay mượn ngắn hạn không phải lúc nào cũng xấu. Tuy nhiên, khi những khoản nợ này xuất hiện thường xuyên và dùng chủ yếu cho chi tiêu sinh hoạt, mua sắm, ăn uống, đó lại là vấn đề đáng lo ngại. Lãi suất thẻ tín dụng cao, cộng thêm thói quen trả chậm, dễ khiến người dùng rơi vào vòng xoáy nợ nần.
Một nền tài chính lành mạnh đòi hỏi khả năng kiểm soát nợ, đặc biệt là nợ phục vụ tiêu dùng ngắn hạn.
Không có bất kỳ kế hoạch tài chính dài hạn nào
Nhiều người trẻ có xu hướng sống cho hiện tại, cho rằng còn quá sớm để nghĩ đến tiết kiệm dài hạn, bảo hiểm hay đầu tư. Thực tế, việc trì hoãn này khiến bạn đánh mất lợi thế lớn nhất của thời gian.
Nếu toàn bộ thu nhập chỉ đủ chi tiêu cho hiện tại, không hướng đến những mục tiêu dài hạn như mua nhà, lập gia đình hay chuẩn bị cho tuổi già, thì tài chính cá nhân khó có thể ổn định. Quản lý tiền hiệu quả không chỉ là đủ sống hôm nay, mà còn là chuẩn bị cho ngày mai.
Chi tiêu bị chi phối bởi cảm xúc
Mua sắm để giải tỏa căng thẳng, ăn uống để tự an ủi, hay “tự thưởng” quá tay khi có chuyện vui là thói quen khá phổ biến.
Tuy nhiên, khi cảm xúc dẫn dắt hành vi tiêu tiền, rất khó để kiểm soát ngân sách. Những khoản chi này thường không mang lại giá trị lâu dài, nhưng lại âm thầm làm hao hụt tài chính. Tiền bạc, nếu không được sử dụng có mục đích rõ ràng, sẽ nhanh chóng trở thành gánh nặng thay vì công cụ hỗ trợ cuộc sống.
Chuyên gia tài chính khuyến nghị gì?
Theo chuyên gia Đào Thị Lan – Cố vấn tài chính cá nhân tại Hub Đồng Hành (FIDT – công ty CP Tư vấn đầu tư và quản lý tài sản) cho biết, việc quản lý tiền chưa hiệu quả là tình trạng phổ biến, đặc biệt ở nhóm người trẻ và người mới đi làm. Tuy nhiên, điều đáng lo không nằm ở việc mắc sai lầm, mà ở chỗ nhiều người không nhận ra vấn đề để điều chỉnh kịp thời.
Theo bà Lan, bước đầu tiên để cải thiện tài chính cá nhân là xây dựng ngân sách chi tiêu rõ ràng theo tháng, trong đó phân biệt rạch ròi giữa các khoản chi thiết yếu và chi không bắt buộc. Khi có giới hạn cụ thể cho từng nhóm chi tiêu, người dùng sẽ giảm được tình trạng tiêu tiền theo cảm xúc.
Bên cạnh đó, việc hình thành quỹ dự phòng cần được ưu tiên trước cả tiết kiệm hay đầu tư. Ngay cả khi thu nhập chưa cao, mỗi tháng chỉ cần trích ra một khoản nhỏ, duy trì đều đặn, cũng sẽ tạo nên “tấm đệm an toàn” giúp cá nhân tránh rơi vào khủng hoảng tài chính khi có biến cố.
Về nợ tiêu dùng, chuyên gia khuyến cáo chỉ nên sử dụng thẻ tín dụng hoặc mua trả góp khi thực sự hiểu rõ nghĩa vụ thanh toán và có khả năng trả đúng hạn. Các khoản nợ phục vụ chi tiêu hằng ngày cần được hạn chế tối đa, bởi đây là nguyên nhân chính khiến nhiều người mãi không thoát khỏi tình trạng thiếu trước hụt sau.
Ngoài ra, dù ở độ tuổi nào, mỗi người cũng nên sớm xác định những mục tiêu tài chính dài hạn phù hợp với hoàn cảnh của mình. Việc tiết kiệm cho các kế hoạch tương lai không cần quá lớn ngay từ đầu, nhưng càng bắt đầu sớm thì áp lực càng giảm về sau.
"Quản lý tài chính hiệu quả không đòi hỏi thu nhập cao, mà nằm ở khả năng kiểm soát dòng tiền và duy trì kỷ luật. Khi thay đổi được cách sử dụng tiền, người trẻ sẽ dần thoát khỏi cảm giác bất an tài chính và chủ động hơn trong cuộc sống", bà Lan nhấn mạnh.