Tính thuế sai dễ thiệt tiền: Hộ kinh doanh tuyệt đối nhớ 13 khoản chi này

Từ năm 2026, chính sách quản lý thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có nhiều điểm thay đổi đáng chú ý.

Một trong những nội dung quan trọng là việc xác định những khoản chi được trừ và không được trừ khi tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN). 

7 khoản chi được trừ khi tính thuế

Trên thực tế, nhiều chi phí phát sinh trong quá trình kinh doanh có thể được tính vào chi phí hợp lệ, qua đó làm giảm thu nhập tính thuế. Các khoản chi phổ biến bao gồm:

Chi phí nguyên liệu và hàng hóa

Đây là nhóm chi phí cơ bản nhất, bao gồm tiền mua nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, năng lượng hoặc hàng hóa phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất - kinh doanh.

Tiền lương và các khoản chi cho người lao động

Các khoản tiền lương, tiền công, thưởng, phụ cấp và bảo hiểm bắt buộc trả cho người lao động đều được tính vào chi phí được trừ. Quy định này áp dụng cả với lao động ngắn hạn làm việc dưới 1 tháng.

Chi phí khấu hao tài sản cố định

Máy móc, thiết bị hoặc tài sản phục vụ kinh doanh có thể được trích khấu hao theo quy định. Tuy nhiên, nếu tài sản đã khấu hao hết giá trị nhưng vẫn tiếp tục sử dụng, phần khấu hao phát sinh thêm sẽ không được tính vào chi phí hợp lệ.

Chi phí dịch vụ mua ngoài

Các khoản chi cho điện, nước, điện thoại, internet, vận chuyển, thuê tài sản hoặc sửa chữa - bảo dưỡng thiết bị đều được tính vào chi phí, miễn là có đầy đủ hóa đơn chứng từ hợp pháp.

Lãi vay từ tổ chức tín dụng

Nếu hộ kinh doanh vay vốn từ ngân hàng hoặc tổ chức tín dụng để phục vụ hoạt động kinh doanh, khoản lãi vay thực tế phải trả có thể được tính vào chi phí được trừ.

Lãi vay từ cá nhân hoặc tổ chức khác

Trường hợp vay từ cá nhân hoặc tổ chức không phải tổ chức tín dụng, chi phí lãi vay vẫn được tính nhưng mức lãi suất không được vượt quá quy định của Bộ luật Dân sự.

Các chi phí khác phục vụ trực tiếp cho hoạt động kinh doanh

Ngoài các nhóm trên, những khoản chi phát sinh phục vụ trực tiếp cho việc kinh doanh nếu có chứng từ hợp lệ cũng có thể được đưa vào chi phí hợp lệ khi xác định thu nhập chịu thuế.

6 khoản chi không được trừ khi tính thuế

Bên cạnh các khoản chi hợp lệ, pháp luật cũng quy định rõ nhiều loại chi phí không được tính vào chi phí hợp lệ khi xác định thu nhập chịu thuế. Hộ kinh doanh cần đặc biệt lưu ý các trường hợp sau:

Chi phí không liên quan đến hoạt động kinh doanh

Mọi khoản chi không phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất, kinh doanh sẽ không được chấp nhận.

Chi phí không có hóa đơn, chứng từ hợp lệ

Nếu không có chứng từ chứng minh, khoản chi đó sẽ không được tính vào chi phí được trừ, dù thực tế có phát sinh.

Tiền lương của chính chủ hộ kinh doanh

Các khoản tiền lương hoặc thu nhập mang tính chất tiền lương của chính cá nhân kinh doanh hoặc các thành viên trong hộ kinh doanh không được tính là chi phí, ngoại trừ phần đóng bảo hiểm bắt buộc.

Khấu hao tài sản không đúng quy định

Trường hợp trích khấu hao vượt mức quy định hoặc khấu hao đối với tài sản không phục vụ kinh doanh, khoản chi này sẽ không được chấp nhận.

Các khoản tiền phạt và bồi thường do vi phạm

Tiền phạt vi phạm hành chính, phạt hợp đồng hoặc khoản bồi thường do lỗi của người kinh doanh đều không được tính vào chi phí.

Chi phí phục vụ nhu cầu cá nhân hoặc gia đình

Các tài sản như nhà ở, công trình phục vụ sinh hoạt, xe ô tô đứng tên cá nhân… nếu sử dụng cho mục đích cá nhân sẽ không được tính vào chi phí. Chỉ trong trường hợp tài sản được đăng ký và sử dụng cho hoạt động kinh doanh như vận tải hoặc du lịch mới được xem xét.

Quy định mới đặt ra yêu cầu quan trọng là hộ kinh doanh phải phân tách rõ ràng giữa chi phí kinh doanh và chi phí phục vụ nhu cầu cá nhân. Việc ghi chép, lưu trữ hóa đơn chứng từ đầy đủ sẽ giúp việc kê khai thuế minh bạch hơn, đồng thời tránh các tranh chấp hoặc rủi ro bị truy thu thuế sau này.