5 tín hiệu nguy hiểm cho thấy gan có thể đã tổn thương nặng: Đừng chờ đến khi cơ thể 'lên tiếng' quá muộn

Gan là cơ quan đảm nhiệm hàng trăm chức năng quan trọng như chuyển hóa dinh dưỡng, đào thải độc tố, sản xuất protein và dự trữ năng lượng cho cơ thể. Chính vì không có nhiều dây thần kinh cảm nhận đau nên các bệnh lý về gan thường diễn tiến âm thầm, khiến nhiều người chỉ phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn.

Các chuyên gia cho biết, nếu xuất hiện những biểu hiện dưới đây, người bệnh không nên chủ quan mà cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra và đánh giá chức năng gan.

Vàng da, vàng mắt ngày càng rõ

Một trong những dấu hiệu dễ nhận biết nhất của tình trạng tổn thương gan nghiêm trọng là da và lòng trắng mắt chuyển sang màu vàng.

Thông thường, gan có nhiệm vụ xử lý và đào thải bilirubin – sắc tố được tạo ra khi hồng cầu già bị phân hủy. Khi gan suy giảm chức năng hoặc hệ thống đường mật gặp trục trặc, bilirubin không được loại bỏ hiệu quả mà tích tụ trong máu, sau đó lắng đọng tại da và mắt.

Ban đầu, màu vàng có thể xuất hiện nhẹ ở lòng trắng mắt rồi lan dần ra da toàn thân. Nếu tình trạng này kéo dài hoặc ngày càng đậm màu, đó có thể là dấu hiệu của viêm gan nặng, xơ gan tiến triển hoặc các bệnh lý liên quan đến đường mật.

Đây được xem là biểu hiện cảnh báo quan trọng, không nên bỏ qua.

Bụng phình to bất thường kèm phù chân

Nhiều người cho rằng bụng to lên là do tăng cân hoặc ăn uống thiếu kiểm soát. Tuy nhiên, nếu bụng căng dần dù cân nặng không thay đổi, đi kèm cảm giác nặng nề và sưng phù ở chân, đây có thể là hậu quả của bệnh gan giai đoạn muộn.

Khi gan suy yếu, khả năng sản xuất albumin – loại protein giúp giữ nước trong lòng mạch – bị suy giảm. Đồng thời, áp lực trong hệ tĩnh mạch cửa tăng lên khiến dịch thoát ra ngoài và tích tụ trong ổ bụng.

Tình trạng này được gọi là cổ trướng, một biến chứng thường gặp ở người xơ gan mất bù. Ngoài bụng chướng to, người bệnh còn có thể bị phù ở mắt cá chân, bàn chân hoặc cẳng chân.

Đây là dấu hiệu cho thấy chức năng gan đã bị ảnh hưởng đáng kể và cần được điều trị sớm.

Dễ bầm tím, chảy máu bất thường

Nếu cơ thể thường xuyên xuất hiện các vết bầm tím dù không va chạm mạnh hoặc hay bị chảy máu cam, chảy máu chân răng kéo dài, nguyên nhân có thể đến từ sự suy giảm chức năng gan.

Gan đóng vai trò sản xuất nhiều yếu tố tham gia vào quá trình đông máu. Khi cơ quan này bị tổn thương nghiêm trọng, lượng protein đông máu giảm xuống khiến cơ thể dễ xuất huyết hơn bình thường.

Trong những trường hợp nặng, người bệnh có thể gặp tình trạng xuất huyết tiêu hóa với biểu hiện nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen. Đây là biến chứng nguy hiểm, có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử lý kịp thời.

Vì vậy, bất kỳ hiện tượng chảy máu bất thường nào kéo dài cũng cần được kiểm tra nguyên nhân thay vì tự điều trị tại nhà.

Nước tiểu sẫm màu, phân bạc màu

Màu sắc của nước tiểu và phân đôi khi phản ánh khá rõ tình trạng hoạt động của gan và đường mật.

Khi bilirubin không được đào thải theo đường tiêu hóa như bình thường, chất này sẽ đi vào máu rồi được thận lọc ra ngoài, khiến nước tiểu chuyển sang màu vàng sẫm hoặc nâu như nước trà đặc.

Ngược lại, do lượng mật xuống ruột giảm nên phân có thể nhạt màu hơn bình thường, thậm chí chuyển sang màu xám hoặc trắng đục như đất sét.

Nếu tình trạng này kéo dài dù đã uống đủ nước và không liên quan đến thực phẩm hay thuốc đang sử dụng, người bệnh nên sớm đi khám vì đây có thể là dấu hiệu của tắc nghẽn đường mật hoặc tổn thương gan nghiêm trọng.

Suy giảm trí nhớ, thường xuyên lơ mơ

Ít ai nghĩ rằng những thay đổi về tinh thần và khả năng nhận thức lại có thể liên quan đến bệnh gan.

Khi gan không còn đủ khả năng lọc bỏ độc tố khỏi máu, các chất độc như ammonia sẽ tích tụ và ảnh hưởng đến não bộ. Tình trạng này được gọi là bệnh não gan.

Ban đầu, người bệnh có thể cảm thấy khó tập trung, giảm trí nhớ, ngủ không ngon hoặc thay đổi tính cách. Khi bệnh tiến triển nặng hơn, họ có thể xuất hiện tình trạng run tay, nói chuyện lộn xộn, mất định hướng, lơ mơ hoặc thậm chí hôn mê.

Đây là một cấp cứu y khoa thực sự và cần được điều trị ngay lập tức để tránh nguy cơ tổn thương não lâu dài hoặc tử vong.

Bệnh gan thường diễn biến âm thầm trong nhiều năm trước khi xuất hiện triệu chứng rõ ràng. Chính vì vậy, khi cơ thể phát đi những tín hiệu như vàng da, chướng bụng, xuất huyết bất thường, thay đổi màu nước tiểu hoặc rối loạn ý thức, người bệnh cần đặc biệt lưu ý.

Việc thăm khám sớm không chỉ giúp xác định nguyên nhân chính xác mà còn tạo cơ hội điều trị hiệu quả hơn, hạn chế nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Bên cạnh đó, duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia, kiểm soát cân nặng và khám sức khỏe định kỳ vẫn là những biện pháp quan trọng để bảo vệ lá gan trước khi bệnh tiến triển đến giai đoạn nặng.