Thường xuyên thêm giá đỗ vào bữa ăn, cơ thể có thể nhận được 5 lợi ích này
Giàu nước, chất xơ, vitamin và khoáng chất, giá đỗ có thể bổ sung thêm nhiều dưỡng chất cho chế độ ăn. Tuy nhiên, lợi ích của thực phẩm này nên được nhìn trong tổng thể một chế độ ăn đa dạng và cân bằng.
Giá trị dinh dưỡng của giá đỗ
Giá đỗ cung cấp nhiều dưỡng chất
Giá đỗ thường được làm từ các loại đậu như đậu xanh, đậu nành hoặc đậu lăng. Thành phần dinh dưỡng có thể khác nhau tùy nguyên liệu và quá trình nảy mầm.
Theo dữ liệu dinh dưỡng, 100 g giá đậu xanh sống cung cấp khoảng 30 kcal, đồng thời chứa protein, chất xơ cùng một số vitamin và khoáng chất như vitamin C, vitamin K, folate, sắt, magie, kali và đồng.
Quá trình nảy mầm cũng làm thay đổi thành phần dinh dưỡng của hạt đậu, đồng thời tạo ra hoặc làm tăng một số hợp chất thực vật. Đây là lý do giá đỗ được sử dụng khá phổ biến trong các bữa ăn.
Dù vậy, không nên xem giá đỗ như một loại thực phẩm có khả năng thay thế thuốc hoặc phòng ngừa bệnh. Những lợi ích đối với sức khỏe chủ yếu đến từ việc bổ sung giá đỗ vào một chế độ ăn đa dạng.
Bổ sung chất xơ cho chế độ ăn
Một trong những điểm đáng chú ý của giá đỗ là hàm lượng chất xơ. Chất xơ đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động của hệ tiêu hóa và có thể góp phần tạo cảm giác no lâu hơn.
Chế độ ăn đầy đủ chất xơ cũng được khuyến nghị để hỗ trợ kiểm soát cholesterol và duy trì sức khỏe tim mạch. Tuy nhiên, lượng chất xơ trong một khẩu phần giá đỗ không quá lớn, vì vậy nên kết hợp cùng nhiều nguồn khác như rau xanh, trái cây, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt.
Nếu đang ăn ít chất xơ, việc tăng dần các loại rau và thực phẩm giàu chất xơ có thể giúp cơ thể thích nghi tốt hơn, hạn chế tình trạng đầy hơi hoặc khó chịu đường tiêu hóa.
Góp phần bổ sung dưỡng chất có lợi cho tim mạch
Giá đỗ cung cấp một số khoáng chất như kali và magie, cùng vitamin và các hợp chất thực vật. Kali tham gia vào quá trình duy trì cân bằng dịch và huyết áp, trong khi magie có vai trò trong nhiều hoạt động của cơ thể, bao gồm chức năng thần kinh và cơ.
Bên cạnh đó, chế độ ăn giàu rau củ, trái cây, các loại đậu và thực phẩm có nguồn gốc thực vật thường được khuyến khích để hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
Tuy nhiên, không nên hiểu rằng chỉ cần ăn giá đỗ thường xuyên là có thể kiểm soát cholesterol, triglyceride hoặc huyết áp. Những yếu tố này chịu ảnh hưởng bởi tổng thể chế độ ăn, cân nặng, mức độ vận động và nhiều yếu tố sức khỏe khác.
Bổ sung các hợp chất chống oxy hóa
Trong quá trình nảy mầm, đậu có thể hình thành hoặc thay đổi hàm lượng một số hợp chất thực vật như polyphenol, flavonoid và các chất chống oxy hóa khác.
Các hợp chất chống oxy hóa có khả năng tham gia vào hệ thống bảo vệ tế bào trước tác động của stress oxy hóa. Đây là một trong những lý do giá đỗ được nghiên cứu về tiềm năng đối với sức khỏe chuyển hóa và tim mạch.
Tuy nhiên, phần lớn bằng chứng về tác dụng cụ thể của các hợp chất này vẫn cần được nghiên cứu thêm. Không nên dựa vào việc ăn giá đỗ để kỳ vọng phòng ngừa hoặc điều trị các bệnh mạn tính.
Có thể hỗ trợ chế độ ăn kiểm soát đường huyết
Giá đỗ chứa tương đối ít năng lượng và có chất xơ, vì vậy có thể được sử dụng như một phần của chế độ ăn cân bằng dành cho người cần kiểm soát lượng đường và năng lượng đưa vào cơ thể.
Một số nghiên cứu trên giá đỗ và các loại đậu nảy mầm cũng ghi nhận tiềm năng ảnh hưởng đến chuyển hóa glucose và lipid. Tuy nhiên, những kết quả này không đồng nghĩa với việc ăn giá đỗ có thể điều trị hoặc kiểm soát bệnh tiểu đường.
Với người mắc tiểu đường, việc kiểm soát đường huyết vẫn cần dựa trên chế độ ăn phù hợp, vận động, thuốc và hướng dẫn của nhân viên y tế khi cần thiết.
Hỗ trợ bổ sung dưỡng chất cho xương
Giá đỗ cung cấp vitamin K, magie và một số khoáng chất khác tham gia vào các quá trình liên quan đến sức khỏe xương.
Vitamin K có vai trò trong quá trình chuyển hóa xương, trong khi magie cũng tham gia vào nhiều hoạt động của mô xương và cơ thể.
Một số loại giá, đặc biệt là giá đậu nành, còn chứa các hợp chất thực vật như isoflavone. Những hợp chất này đang được nghiên cứu về mối liên hệ với sức khỏe xương, đặc biệt ở phụ nữ sau mãn kinh.
Tuy nhiên, giá đỗ chỉ là một phần nhỏ trong chế độ ăn. Để duy trì hệ xương khỏe mạnh, cơ thể vẫn cần được cung cấp đầy đủ protein, canxi, vitamin D và các dưỡng chất khác, kết hợp với vận động phù hợp.
Ăn giá đỗ thế nào để đảm bảo an toàn?
Giá đỗ thường được sử dụng trong các món xào, canh, phở hoặc ăn kèm. Tuy nhiên, đây cũng là loại thực phẩm có độ ẩm cao và có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển nếu được sản xuất, bảo quản hoặc sơ chế không đảm bảo.
Đặc biệt, giá đỗ ăn sống có nguy cơ nhiễm vi khuẩn cao hơn so với giá được nấu chín. Trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người có hệ miễn dịch yếu nên thận trọng với các loại rau mầm ăn sống.
Khi mua giá đỗ, nên chọn sản phẩm tươi, không có mùi bất thường, không nhớt hoặc đổi màu. Sau khi mua về cần bảo quản đúng cách và sử dụng trong thời gian phù hợp.
Nếu muốn giảm nguy cơ nhiễm khuẩn, có thể chế biến giá đỗ chín kỹ trước khi ăn.