Tháng nào cũng chi tiêu 'cháy túi': Làm ngay 4 bước này để kiểm soát tài chính hiệu quả hơn

Đừng đoán, hãy kiểm tra tiền đã đi đâu

Bước đầu tiên bạn cần làm là mở lịch sử giao dịch ngân hàng, ví điện tử và thẻ tín dụng trong ít nhất một tháng gần nhất. Hãy ghi lại tất cả khoản chi tiêu, kể cả những khoản chỉ vài chục nghìn đồng.

Sau đó, chia chúng thành 4 nhóm:

• Khoản bắt buộc như tiền nhà, điện nước, học phí;
• Chi phí phục vụ cuộc sống như ăn uống, đi lại;
• Khoản chi cho bản thân như quần áo, mỹ phẩm, giải trí;
• Những khoản phát sinh không đều như quà cáp, du lịch, sửa xe hay bảo hiểm...

Ở bước này, chưa cần vội cắt giảm bất cứ thứ gì. Mục tiêu chỉ là trả lời chính xác một câu hỏi: Nếu thu nhập tháng sau không thay đổi, tiền của mình sẽ được tiêu vào đâu?.

Nhiều người lập ngân sách dựa trên số tiền họ nghĩ mình đang chi, thay vì số tiền thực tế đã tiêu. Chính khoảng cách này có thể khiến kế hoạch tài chính liên tục thất bại.

Tìm 3 khoản đang âm thầm “rút ví”

Khi đã có danh sách chi tiêu, đừng cố cắt 20 khoản cùng lúc. Hãy tìm ra 3 nhóm có khả năng tạo ra thay đổi lớn nhất.

Đầu tiên là những khoản định kỳ nhưng ít sử dụng: gói đăng ký ứng dụng, hội viên, dịch vụ tự động gia hạn hoặc tự động trừ tiền. Mỗi khoản có thể không đáng kể, nhưng cộng lại qua nhiều tháng sẽ thành một khoản cố định không nhỏ.

Tiếp theo là chi phí cho sự tiện lợi. Gọi đồ ăn thay vì nấu, đi xe vì ngại đi bộ, mua thêm để được miễn phí vận chuyển hay trả tiền cho những dịch vụ giúp tiết kiệm thời gian đều không nhất thiết là những khoản “xấu”. Điều quan trọng là bạn biết mình đang chi bao nhiêu cho sự tiện lợi đó.

Cuối cùng là những lần mua ngoài kế hoạch. Một món đồ vài trăm nghìn đồng có thể không khiến ngân sách lập tức thâm hụt. Nhưng nếu mỗi tháng có nhiều lần “mua một chút thôi”, tổng số tiền có thể trở nên đáng kể.

Vì vậy, thay vì chỉ chăm chăm cắt những khoản nhỏ, hãy ưu tiên những khoản thực sự tạo áp lực lớn lên ngân sách.

Đừng chờ cuối tháng còn tiền mới tiết kiệm

Một thay đổi đơn giản nhưng có thể tạo khác biệt là tách tiền tiết kiệm ngay khi nhận lương, thay vì đợi đến cuối tháng xem còn bao nhiêu.

Không nhất thiết phải bắt đầu bằng một tỷ lệ cố định. Bạn có thể chọn một khoản đủ nhỏ để duy trì đều đặn, sau đó tăng dần khi thu nhập và dòng tiền ổn định hơn.

Chẳng hạn, nếu nhận lương vào ngày 5, hãy chuyển một khoản sang tài khoản tiết kiệm vào ngày 6. Phần tiền còn lại mới là ngân sách để chi tiêu trong tháng.

Cách này giúp việc tiết kiệm trở thành một khoản được thực hiện trước, thay vì phần tiền “nếu còn thừa” sau khi đã chi tiêu.

Khoản không xuất hiện mỗi tháng vẫn phải được tính

Một nguyên nhân khác khiến nhiều người thường xuyên phải rút tiền tiết kiệm là chỉ tính những khoản chi tiêu xuất hiện hàng tháng.

Trong thực tế, tiền bảo hiểm, học phí, quà cưới, sinh nhật, tiền về quê, du lịch, sửa xe hay các khoản chăm sóc sức khỏe đều có thể xuất hiện bất cứ lúc nào.

Cách đơn giản là ước tính tổng số tiền dành cho những khoản này trong một năm rồi chia cho 12.

Ví dụ, nếu dự kiến một năm cần 12 triệu đồng cho các khoản chi không thường xuyên, hãy coi đó là 1 triệu đồng chi phí mỗi tháng. Bạn không nhất thiết phải tiêu 1 triệu đồng vào tháng đó, nhưng nên dành sẵn khoản tương ứng để khi những khoản chi lớn xuất hiện, ngân sách không bị đảo lộn.

Đừng biến tiết kiệm thành cuộc sống quá chật vật

Nếu đã cắt những khoản không cần thiết mà tháng nào vẫn thiếu tiền, có thể vấn đề không nằm ở vài ly cà phê hay vài lần mua sắm.

Lúc này, hãy nhìn vào các khoản chi tiêu cố định lớn như tiền thuê nhà, trả nợ, ô tô, học phí, đi lại hoặc bảo hiểm. Đây mới là những khoản có khả năng tạo ra thay đổi đáng kể trong dòng tiền.

Một ngân sách tốt không phải là kế hoạch buộc bạn phải sống ở mức thấp nhất có thể. Đó là kế hoạch phản ánh mức sống mà bạn thực sự có khả năng duy trì lâu dài.

Theo dõi chi tiêu trong một tháng, tìm ra 3 khoản có thể điều chỉnh, tách tiền tiết kiệm ngay khi nhận lương và chủ động chuẩn bị cho những khoản chi không thường xuyên. Chỉ cần làm tốt 4 việc này, bạn đã có thể nhìn rõ hơn tình hình tài chính của mình và từng bước thoát khỏi vòng lặp “lương về rồi lại hết”.