Không phải loại hạt nào cũng tốt: 4 kiểu ăn có thể gây hại cho gan 

Loại hạt ăn nhiều có hại cho gan

Hạt thường được lựa chọn làm món ăn nhẹ vì tiện lợi và chứa nhiều dưỡng chất. Tuy nhiên, lợi ích của nhóm thực phẩm  này phụ thuộc khá nhiều vào loại hạt, cách chế biến và lượng ăn.

Thay vì lo lắng rằng một loại hạt cụ thể có thể khiến gan "hỏng" nếu ăn nhiều, điều đáng quan tâm hơn là hạt có bị nấm mốc hay không, được chế biến thế nào và có chứa quá nhiều muối, đường, chất béo hay không.

Hạt bị nấm mốc là nhóm cần tránh hoàn toàn

Đậu phộng, các loại hạt và ngũ cốc nếu được bảo quản trong môi trường nóng ẩm có thể bị nấm mốc. Một số loại nấm có khả năng tạo ra aflatoxin, độc tố được biết đến với nguy cơ gây tổn thương gan và ung thư gan khi phơi nhiễm kéo dài.

Điều đáng lưu ý là hạt bị mốc không nên tiếp tục sử dụng chỉ vì đã rang hoặc nấu chín. Một số độc tố nấm mốc có thể khá bền với nhiệt, do đó việc chế biến thông thường không phải cách đáng tin cậy để loại bỏ hoàn toàn nguy cơ.

Khi phát hiện hạt có dấu hiệu mốc, đổi màu bất thường, mùi lạ hoặc vị đắng khác thường, tốt nhất nên bỏ đi thay vì cố tận dụng.

Đặc biệt, không nên chỉ loại bỏ phần nhìn thấy bị mốc rồi tiếp tục ăn phần còn lại. Nấm có thể đã phát triển vượt ra ngoài khu vực dễ quan sát.

Hạt rang muối, tẩm gia vị quá đậm

Các loại hạt rang muối, hạt hướng dương hoặc hạt ăn vặt được tẩm nhiều gia vị thường rất dễ ăn quá lượng cần thiết.

Bản thân các loại hạt không phải thực phẩm gây hại cho gan chỉ vì có chất béo. Vấn đề nằm ở việc sản phẩm chế biến có thể chứa nhiều natri, đồng thời khiến tổng lượng calo nạp vào tăng đáng kể.

Ăn quá nhiều thực phẩm giàu natri không tốt cho huyết áp và sức khỏe tim mạch. Với những người đang mắc bệnh gan, thận hoặc tim mạch, việc kiểm soát lượng muối trong chế độ ăn càng quan trọng.

Nếu thường xuyên ăn hạt, nên ưu tiên loại không muối hoặc ít muối, đồng thời kiểm soát khẩu phần thay vì ăn trực tiếp từ cả túi lớn.

Hạt chiên, phủ đường hoặc nhiều dầu mỡ

Đậu phộng chiên, hạt điều phủ mật ong, hạt bọc đường hay các loại hạt chế biến cùng nhiều dầu mỡ có thể hấp dẫn hơn hạt nguyên bản, nhưng cũng chứa nhiều năng lượng hơn.

Ăn thường xuyên với số lượng lớn dễ khiến tổng lượng calo trong ngày vượt nhu cầu. Nếu tình trạng này kéo dài, nguy cơ tăng cân và tích tụ mỡ trong gan cũng có thể tăng, đặc biệt khi chế độ ăn tổng thể nhiều đường và chất béo.

Vì vậy, thay vì xem mọi sản phẩm có chữ "hạt" trên bao bì là đồ ăn vặt lành mạnh, người tiêu dùng nên đọc bảng thành phần và thông tin dinh dưỡng. Các sản phẩm càng nhiều đường, muối hoặc dầu mỡ càng nên được sử dụng ở mức vừa phải.

Không phải mọi loại hạt đều phù hợp để ăn sống. Một số loại có thể chứa các hợp chất tự nhiên cần được xử lý trước khi sử dụng. Chẳng hạn, hạnh nhân đắng có chứa amygdalin, hợp chất có thể giải phóng cyanide khi bị chuyển hóa trong cơ thể.

Tuy nhiên, không nên đánh đồng hạnh nhân đắng với hạnh nhân ngọt được bán phổ biến để ăn hàng ngày. Với các loại hạt thương mại thông thường, sản phẩm đã được xử lý và đóng gói đúng quy định nhìn chung an toàn khi sử dụng theo hướng dẫn.

Với những loại hạt không rõ nguồn gốc hoặc không chắc chắn về cách chế biến, tốt nhất không nên tự ý ăn sống hoặc sử dụng với số lượng lớn.

Ăn hạt thế nào để có lợi hơn cho sức khỏe?

Các loại hạt như hạnh nhân, óc chó, hạt điều, hạt dẻ hay đậu phộng có thể là một phần của chế độ ăn cân bằng. Tuy nhiên, nên ưu tiên hạt nguyên chất hoặc rang không muối, ít đường và ít dầu, đồng thời kiểm soát khẩu phần.

Quan trọng hơn, không nên chỉ tập trung vào một thực phẩm riêng lẻ khi nói đến sức khỏe của gan. Hạn chế rượu bia, kiểm soát cân nặng, ăn uống cân bằng và duy trì vận động thường xuyên mới là những yếu tố có ý nghĩa lâu dài.

Đặc biệt, với hạt có dấu hiệu nấm mốc hoặc biến chất, nguyên tắc đơn giản nhất là không tiếc của và không cố chế biến lại để sử dụng. Đây mới là nhóm thực phẩm cần được loại bỏ ngay để hạn chế nguy cơ đối với sức khỏe.