Đũa dùng bao lâu thì nên thay mới? Nhiều gia đình giữ quá lâu mà không biết đang tiềm ẩn nguy cơ cho sức khỏe
Là vật dụng xuất hiện trong mọi bữa ăn, nhưng đũa lại thường bị bỏ quên khi nói đến việc thay mới định kỳ. Không ít gia đình sử dụng một đôi đũa trong nhiều năm liền mà không nhận ra rằng những dấu hiệu xuống cấp tưởng chừng vô hại có thể ảnh hưởng trực tiếp đến vệ sinh và sức khỏe.
Loại bát đũa khiến hàng triệu gia đình Việt vô tình rước nguy cơ ung thư vào người
Thói quen dùng đũa mà nhiều người mắc phải gây hại cho sức khỏe, từ bỏ ngay kẻo hối không kịp
Đũa nào an toàn cho sức khỏe? Bí quyết chọn và sử dụng đũa đúng cách
Đũa ăn cũng có "hạn sử dụng"
Khi bát đĩa sứt mẻ hoặc nứt vỡ, nhiều người sẽ thay ngay vì lo ngại mất an toàn. Thế nhưng với đũa ăn, quan niệm "còn dùng được thì cứ dùng" vẫn khá phổ biến.
Trên thực tế, các loại đũa ăn làm từ tre hoặc gỗ không phải vật dụng có thể sử dụng vĩnh viễn. Sau thời gian dài tiếp xúc với nước, dầu mỡ, nhiệt độ cao và chất tẩy rửa, cấu trúc của vật liệu sẽ dần thay đổi. Bề mặt đũa không còn nhẵn mịn như ban đầu mà xuất hiện những vết nứt nhỏ li ti, tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm mốc phát triển.
Nhiều chuyên gia về vệ sinh gia dụng khuyến nghị đũa tre và đũa gỗ nên được thay mới sau khoảng 3–6 tháng sử dụng. Với những gia đình có tần suất dùng thường xuyên hoặc điều kiện bảo quản không tốt, thời gian này có thể ngắn hơn.
Những dấu hiệu cảnh báo không nên tiếp tục sử dụng
Không cần đợi đến khi đũa gãy mới thay. Trên thực tế, nhiều dấu hiệu cho thấy đũa đã xuống cấp xuất hiện từ rất sớm.
Một trong những biểu hiện dễ nhận biết nhất là đũa đổi màu bất thường. Nếu bề mặt chuyển sang màu sẫm, xuất hiện các đốm đen hoặc vệt loang không đều, đó có thể là dấu hiệu của quá trình lão hóa vật liệu hoặc nấm mốc phát triển.
Ngoài ra, khi sờ vào thấy đũa trở nên xù xì, xuất hiện dằm gỗ hoặc các vết nứt nhỏ, người dùng cũng nên cân nhắc thay mới. Những khe hở này rất khó làm sạch hoàn toàn, đặc biệt sau nhiều lần tiếp xúc với dầu mỡ và thức ăn.
Một số trường hợp đũa có mùi lạ hoặc cảm giác nhớt dù đã được rửa kỹ cũng là tín hiệu cho thấy vi sinh vật đang tồn tại trên bề mặt vật dụng này.
Vì sao đũa cũ dễ trở thành ổ chứa vi khuẩn?
Tre và gỗ là những vật liệu có khả năng hút ẩm tự nhiên. Sau mỗi lần rửa, nếu đũa không được làm khô hoàn toàn, hơi nước có thể lưu lại bên trong các thớ gỗ trong thời gian dài.
Độ ẩm kết hợp với nhiệt độ môi trường tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn và nấm mốc sinh sôi. Điều đáng lo ngại là nhiều loại vi sinh vật không thể nhìn thấy bằng mắt thường, khiến người dùng dễ chủ quan.
Dù đũa được rửa sạch mỗi ngày, các vi khuẩn vẫn có thể tồn tại trong những vết nứt nhỏ hoặc vùng bề mặt đã bị bào mòn theo thời gian. Đây là lý do việc thay mới định kỳ được xem là cần thiết, thay vì chỉ chú trọng khâu vệ sinh sau bữa ăn.
Loại đũa nào có độ bền cao hơn?
So với đũa tre hoặc đũa gỗ, các loại đũa inox hay đũa kim loại có tuổi thọ dài hơn đáng kể. Chúng ít bị ảnh hưởng bởi độ ẩm, khó nứt gãy và cũng dễ làm sạch hơn.
Đũa nhựa chất lượng cao cũng có thể sử dụng trong thời gian dài nếu được sản xuất từ vật liệu an toàn và không thường xuyên tiếp xúc với nhiệt độ quá cao.
Tuy nhiên, nhiều gia đình vẫn ưa chuộng đũa tre và đũa gỗ vì nhẹ tay, dễ sử dụng và tạo cảm giác gần gũi trong bữa cơm. Với nhóm sản phẩm này, điều quan trọng nhất là thay mới đúng thời điểm để đảm bảo vệ sinh.
Mẹo giúp kéo dài tuổi thọ của đũa
Để đũa sử dụng được lâu hơn, người dùng nên chú ý đến cách bảo quản hằng ngày.
Sau khi rửa sạch, hãy đặt đũa ở nơi khô ráo, thông thoáng thay vì cất ngay vào hộp kín hoặc ngăn kéo còn ẩm. Việc để đũa khô hoàn toàn sẽ giúp hạn chế đáng kể nguy cơ nấm mốc phát triển.
Bên cạnh đó, không nên ngâm đũa trong nước quá lâu. Thói quen để đũa trong chậu rửa nhiều giờ liên tục có thể khiến vật liệu nhanh mục, dễ nứt và giảm tuổi thọ.
Ngoài ra, việc kiểm tra định kỳ tình trạng của đũa cũng rất cần thiết. Chỉ vài phút quan sát mỗi tháng có thể giúp phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường và thay thế kịp thời.
Đũa là vật dụng nhỏ nhưng tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm mỗi ngày. Vì vậy, đừng đợi đến khi đũa hỏng hẳn mới thay. Với đũa tre hoặc đũa gỗ, việc thay mới sau khoảng 3–6 tháng sử dụng được xem là giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình.