Thu nhập 20 triệu/tháng, chi gần một nửa cho ăn uống: Chuyên gia gợi ý cách điều chỉnh hợp lý
Bảng chi tiêu hằng tháng của một gia đình 4 người mới đây thu hút sự chú ý khi tổng thu nhập 20 triệu đồng gần như được sử dụng hết cho các khoản sinh hoạt. Đáng chú ý, chi phí ăn uống đang chiếm tỷ trọng lớn nhất.
Không mất tiền thuê nhà, vợ chồng ở Hà Nội vẫn chi gần 70 triệu/tháng
Ghi chép chi tiêu kiểu này, càng ghi càng không để dành được đồng nào, tiền vẫn trôi đi sạch
Tiền ăn 'nuốt' gần một nửa thu nhập
Mới đây, trong cộng đồng chia sẻ kinh nghiệm tài chính, tâm sự của một cô vợ ở Hà Nội khiến không ít người phải thở dài.
Theo đó, tổng thu nhập của hai vợ chồng là khoảng 20 triệu đồng/tháng. Các khoản chi cố định được ghi rất cụ thể: tiền nhà 2 triệu đồng; điện, nước, wifi khoảng 800.000 đồng; tiền xăng xe 400.000 đồng; tiền học cho con 2 triệu đồng; tiền sữa 500.000 đồng; thuốc men, khám bệnh phát sinh khoảng 1 triệu đồng; hiếu hỷ, đám xá 1 triệu đồng…
Nhìn qua, đây đều là những khoản chi khó cắt giảm, đúng với nhu cầu sinh hoạt của một gia đình có con nhỏ. Tổng chi mỗi tháng lên tới gần 18,94 triệu đồng, đồng nghĩa với việc số tiền còn lại gần như không đáng kể.
Tuy nhiên, điều khiến nhiều người chú ý nhất lại nằm ở khoản chi cho ăn uống.
Cụ thể, gia đình này chi khoảng 3 triệu đồng cho bữa sáng của 4 người (tương đương 100.000 đồng/ngày), 6 triệu đồng cho bữa trưa và tối (200.000 đồng/ngày), chưa kể 600.000 đồng tiền ăn vặt, cà phê. Tổng cộng, tiền ăn uống mỗi tháng lên tới gần 9,6 triệu đồng, chiếm xấp xỉ 50% tổng thu nhập.
Trong bài đăng cô viết: “Em mới tập ghi chép chi tiêu vì thấy tháng nào cũng không có dư. Chi tiêu như này có nhiều quá không và có khoản nào bớt lại được không ạ? Thu nhập có 20 triệu/tháng, ở thành phố có 1 con nhỏ thôi mà mức chi hàng tháng cao quá, căng thẳng lắm mọi người ạ. Mở mắt ra là tiền. Chưa kể nhiều lúc ốm đau đi viện mới thấy cảnh… Xin mọi người cho lời khuyên ạ”.
Dưới bài chia sẻ, nhiều người đồng tình rằng bảng chi tiêu này có khá nhiều điểm cần điều chỉnh, một là cần giảm tiền ăn, hai là cần tăng thu nhập mới có thể tiết kiệm được phần nào.
"Cân nhắc lại tiền ăn đi bạn, nên chi tầm khoảng 20-30%/ tổng thu nhập thôi. Nếu được thì nấu ăn tại nhà cho tiết kiệm, chứ như bạn liệt kê thì mình thấy tiền ăn chiếm hết 50% tiền lương rồi. Còn không thì phải tìm cách tăng thu nhập thôi thì mới có dư được", một người khuyên.
"Mỗi tiền ăn đã chiếm hết nửa quỹ lương rồi thì đương nhiên là khó mà dư ra đồng nào lắm. Mình không nói ăn thế là ít hay nhiều vì nó tùy vào sức ăn của mỗi người, nhưng mức chi tiêu nhà bạn như giờ thì phải chấp nhận tăng quỹ lương lên hoặc giảm bớt tiền ăn, tiền cafe xuống", một người chia sẻ.
"Bạn có thể tiết kiệm tiền ăn sáng bằng cách nấu ăn tại nhà sẽ giảm được phần nào", một người bày tỏ.
Tiền ăn nên chiếm bao nhiêu % so với tổng thu nhập là hợp lý?
Theo chuyên gia tài chính Đào Thị Lan - Công ty CP Tư vấn đầu tư và quản lý tài sản FIDT, chi phí ăn uống thường chiếm 25–35% tổng thu nhập của một gia đình đô thị. Với những gia đình có con nhỏ, tỷ lệ này có thể nhích lên tối đa 40%, do phải đảm bảo dinh dưỡng, sữa, thực phẩm tươi và an toàn.
Đặt vào trường hợp cụ thể của gia đình có tổng thu nhập khoảng 20 triệu đồng/tháng, mức chi hợp lý cho ăn uống (bao gồm ăn ở nhà, ăn ngoài, ăn vặt) nên dao động trong khoảng 6–8 triệu đồng. Khi chi phí ăn uống vượt quá ngưỡng này, ngân sách gia đình rất dễ rơi vào tình trạng “thâm hụt ngầm”, dù không mua sắm lớn hay tiêu xài hoang phí.
Trong bảng chi tiêu đang được chia sẻ, tiền ăn (gồm ăn sáng, ăn trưa – tối, ăn vặt, cà phê) chiếm gần một nửa tổng thu nhập, đây chính là điểm khiến tài chính gia đình luôn trong trạng thái căng thẳng, dù các khoản khác đều khá tiết chế.
Tuy nhiên, chuyên gia cũng nhấn mạnh: giảm tiền ăn không đồng nghĩa với ăn kham khổ. Vấn đề nằm ở cách chi, không phải số bữa.
Thứ nhất, cần phân tách rõ tiền ăn trong – ngoài. Ăn ngoài thường đắt gấp 2–3 lần nấu tại nhà nhưng lại dễ “vung tay” vì không thấy tiền đi từng ngày. Chỉ cần giảm 1–2 bữa ăn ngoài mỗi tuần, ngân sách tiền ăn có thể giảm 1–2 triệu đồng mỗi tháng mà chất lượng bữa ăn không hề đi xuống.
Thứ hai, chuyên gia khuyên nên lập ngân sách tiền ăn theo tuần, thay vì theo tháng. Việc chia nhỏ giúp gia đình dễ kiểm soát, tránh tình trạng “đầu tháng ăn thoải mái, cuối tháng thắt chặt”. Với gia đình 4 người, ngân sách ăn uống mỗi tuần nên được cố định rõ ràng, kể cả phần ăn vặt và đồ uống.
Thứ ba, cần đặc biệt lưu ý các khoản chi nhỏ nhưng lặp lại như cà phê, đồ ăn vặt, nước uống đóng chai. Những khoản này không gây “sốc ví” nhưng lại là nguyên nhân khiến tiền ăn âm thầm phình to. Chuyên gia khuyến nghị nên đặt một hạn mức riêng cho nhóm chi này, thay vì để lẫn trong tiền ăn chính.
Cuối cùng, trong trường hợp chi tiêu đã khá tiết kiệm mà vẫn khó cân đối, chuyên gia cho rằng không nên tiếp tục cắt sâu vào bữa ăn của gia đình, nhất là khi có trẻ nhỏ. Khi đó, bài toán cần dịch chuyển sang hướng tăng thu nhập, dù chỉ từ những nguồn nhỏ, để tạo dư địa tài chính thay vì ép chi phí thiết yếu xuống mức tối thiểu.
“Tiết kiệm đúng không phải là sống thiếu, mà là chi tiêu có chủ đích. Khi tiền ăn được kiểm soát hợp lý, gia đình không chỉ nhẹ gánh tài chính mà tinh thần cũng bớt áp lực hơn rất nhiều”, bà Lan kết luận.