PNJ vay gần 2.900 tỷ đồng từ 7 ngân hàng trong quý I, áp lực dòng tiền ra sao khi mua lại sản phẩm số lượng lớn?

Doanh số bán chỉ bằng 1/5 doanh số mua

Ghi nhận của PV trong chiều 21/7 và sáng 22/7 cho thấy, nhiều khách hàng đã mang vàng và trang sức của PNJ đến các cửa hàng để thực hiện giao dịch bán lại.

Không ít người bày tỏ bất ngờ khi được thông báo các sản phẩm có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên sẽ được thanh toán theo lộ trình kéo dài 120 ngày, thay vì nhận đủ tiền ngay như trước.

Chị N.T.H. (Hà Nội), khách hàng đến thanh khoản một sản phẩm vàng, cho biết: "Tôi mang đi bán vì đang cần tiền giải quyết công việc. Nếu phải chờ đến 120 ngày mới nhận đủ tiền thì mục đích thanh khoản gần như không còn ý nghĩa."

Trong khi đó, anh T.M.K. (Hà Nội) cũng chia sẻ: "Nếu chấp nhận bán lại thì bản thân khách hàng đã chịu mức chênh lệch giữa giá mua và giá thu mua. Nay lại phải chờ thêm 4 tháng để nhận đủ tiền nên tôi thấy khá bất tiện."

Một số khách hàng khác cũng cho rằng chính sách thanh toán mới khiến họ phải cân nhắc giữa việc tiếp tục giữ sản phẩm hay bán lại trong thời điểm hiện nay.

Trước đó, đầu tháng 7/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố ông Đặng Ngọc Thảo, nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV Giám định PNJ (P-Lab), để điều tra liên quan đến vụ án buôn lậu 28.000 viên kim cương.

Dù lãnh đạo PNJ nhiều lần khẳng định toàn bộ số kim cương trong vụ án không đi vào hệ thống bán lẻ của doanh nghiệp, vụ việc vẫn tạo ra những tác động đáng kể đối với hoạt động kinh doanh. Trên nhiều nền tảng mạng xã hội, xuất hiện các lời kêu gọi khách hàng bán lại sản phẩm đã mua tại PNJ, kéo theo lượng giao dịch mua lại tăng mạnh.

Tại buổi họp báo ngày 21/7, ông Phan Quốc Công, Tổng Giám đốc PNJ, cho biết kể từ khi xảy ra biến cố, doanh số bán ra của doanh nghiệp chỉ bằng khoảng 20% doanh số mua vào. Nói cách khác, cứ 1 đồng doanh thu bán hàng, PNJ phải chi khoảng 5 đồng để mua lại sản phẩm từ khách hàng.

Để giảm áp lực chi trả trong ngắn hạn, từ ngày 21/7, PNJ đã điều chỉnh chính sách mua lại sản phẩm. Theo đó, các giao dịch có giá trị dưới 5 triệu đồng được thanh toán ngay trong ngày, trong khi các giao dịch từ 5 triệu đồng trở lên được chia thành 5 đợt thanh toán trong vòng 120 ngày.

Cụ thể, khách hàng nhận 10% giá trị giao dịch ngay sau khi hoàn tất thủ tục, 20% sau 30 ngày, 25% sau 60 ngày, 25% sau 90 ngày và 20% còn lại sau 120 ngày.

Xét dưới góc độ quản trị tài chính, việc giãn tiến độ thanh toán giúp doanh nghiệp giảm áp lực chi tiền ngay tại một thời điểm, đặc biệt khi lượng khách hàng bán lại sản phẩm có thể tăng đột biến.

Khoảng thời gian 120 ngày cũng tạo dư địa để doanh nghiệp chủ động cân đối dòng tiền, luân chuyển hàng tồn kho và bố trí các nguồn vốn phục vụ hoạt động kinh doanh.

Tuy nhiên, chính sách mới cũng làm dấy lên nhiều băn khoăn từ phía người tiêu dùng về khả năng cân đối dòng tiền của doanh nghiệp.

Gần 2.900 tỷ đồng dư nợ tại 7 ngân hàng

Báo cáo tài chính hợp nhất quý I/2026 cho thấy, PNJ ghi nhận 2.893,6 tỷ đồng vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn, giảm khoảng 1.340 tỷ đồng so với đầu năm.

Trong cơ cấu dư nợ, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) là chủ nợ lớn nhất với 908,3 tỷ đồng, chiếm hơn 31% tổng dư nợ vay ngắn hạn.

Tiếp theo là Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) với 755,7 tỷ đồng, Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) với 457,8 tỷ đồng, Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (VietinBank) với 377,7 tỷ đồng, KEB Hana Bank 180 tỷ đồng, Woori Bank 161 tỷ đồng và HSBC gần 53 tỷ đồng.

Các khoản vay có lãi suất dao động từ khoảng 4,3% đến 6,9%/năm, chủ yếu được sử dụng để bổ sung vốn lưu động. Phần lớn các khoản vay được bảo đảm bằng hàng tồn kho, trong khi một số khoản vay được cấp theo hình thức tín chấp.

Đáng chú ý, nhiều khoản vay có thời gian đáo hạn trong tháng 5 và tháng 6/2026, tức ngay trước thời điểm doanh nghiệp triển khai chương trình mua lại sản phẩm trên diện rộng. Ngoài dư nợ vay ngân hàng, PNJ còn ghi nhận 13.622 tỷ đồng hàng tồn kho, tăng gần 10% so với đầu năm và chiếm khoảng 69% tổng tài sản.

Không chỉ ghi nhận dư nợ vay ngắn hạn ở mức cao, báo cáo tài chính của PNJ cũng cho thấy doanh nghiệp đang duy trì lượng tiền và các khoản tương đương tiền lên tới 4.411 tỷ đồng tại thời điểm 31/3/2026, tăng 81,3% so với đầu năm.

Tuy nhiên, đây là số liệu được ghi nhận trước khi xảy ra biến cố liên quan đến P-Lab và trước khi doanh nghiệp triển khai chương trình mua lại sản phẩm.

Theo các chuyên gia, trong bối cảnh xuất hiện nhiều thông tin trái chiều trên mạng xã hội, người tiêu dùng cần bình tĩnh, tìm hiểu kỹ chính sách mua lại của doanh nghiệp trước khi quyết định giao dịch. Bên cạnh mức giá thu mua, cần lưu ý phương thức thanh toán, thời gian nhận tiền và các điều kiện áp dụng.

Đồng thời, việc lưu giữ đầy đủ hóa đơn, phiếu mua hàng, phiếu thu mua, biên bản giao nhận và các tài liệu liên quan sẽ là cơ sở để bảo vệ quyền lợi nếu phát sinh vướng mắc trong quá trình thực hiện giao dịch.