Cục ATTP phát cảnh báo khi sữa công thức Aptamil tại Anh bị thu hồi khẩn cấp vì độc tố hiếm gặp

Theo thông cáo mới đây từ Danone, lô sản phẩm bị ảnh hưởng là Aptamil First Infant Formula hộp 800g, có hạn sử dụng trước ngày 30/10/2026. Đợt thu hồi này được thực hiện trên toàn thị trường Vương quốc Anh và đã được báo chí địa phương đưa tin rộng rãi.

Đáng chú ý, vụ việc của Aptamil diễn ra ngay sau khi Nestlé, một “ông lớn” khác trong ngành dinh dưỡng trẻ em cũng phải tiến hành thu hồi quy mô lớn tại hơn 50 quốc gia, liên quan đến các dòng sữa quen thuộc như SMA, NAN và BEBA. Nguyên nhân trong cả hai trường hợp đều xuất phát từ cùng một loại độc tố: Cereulide.

Đây là một độc tố hiếm khi xuất hiện trong các vụ thu hồi sữa trước đó, nhưng lại được giới chuyên môn đánh giá là đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ sơ sinh.

Cereulide là một độc tố peptide vòng do một số chủng vi khuẩn Bacillus cereus sinh ra. Điểm đáng lo ngại là độc tố này bền nhiệt, tức không bị phá hủy bởi đun sôi hay pha sữa bằng nước nóng, kể cả khi cha mẹ tuân thủ đúng hướng dẫn pha sữa chuẩn của Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS).

Nói cách khác, việc tiệt trùng hay pha sữa cẩn thận cũng không thể loại bỏ nguy cơ nếu độc tố đã tồn tại sẵn trong bột sữa. Đây chính là lý do FSA yêu cầu thu hồi triệt để thay vì khuyến cáo sử dụng có điều kiện.

Giới chức Anh khuyến cáo:

• Không tiếp tục cho trẻ sử dụng các sản phẩm thuộc lô bị ảnh hưởng

• Mang sản phẩm trả lại nơi mua, kể cả khi không còn hóa đơn

• Nếu sữa được bác sĩ kê đơn, phụ huynh nên tham khảo ý kiến dược sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi chuyển sang loại khác để đảm bảo dinh dưỡng phù hợp cho trẻ

Các báo cáo điều tra cho thấy nguyên nhân sâu xa của sự cố nằm ở dầu ARA (Arachidonic Acid) là một thành phần quan trọng trong sữa công thức. Lô dầu ARA này được sản xuất tại Trung Quốc và đã bị nhiễm Cereulide trước khi được xuất khẩu sang châu Âu để sử dụng trong sản xuất sữa nền.

Việc nhiều tập đoàn lớn cùng chịu ảnh hưởng do dùng chung một nguồn nguyên liệu đã phơi bày những rủi ro tiềm ẩn trong chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu, đặc biệt khi phụ thuộc vào các nhà cung cấp bên thứ ba.

Tại Việt Nam ngày 25/1, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã có văn bản gửi Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), đề nghị phối hợp quản lý hoạt động kinh doanh thực phẩm trên các sàn thương mại điện tử liên quan đến sản phẩm sữa công thức Aptamil First Infant Formula 800g có nguy cơ mất an toàn.

Theo đó, Cục An toàn thực phẩm đề nghị thông báo tới các sàn thương mại điện tử, website bán hàng và các gian hàng kinh doanh thực phẩm ngừng kinh doanh các lô sản phẩm nêu trên nếu đang lưu hành tại Việt Nam; đồng thời gỡ bỏ các thông tin quảng cáo, giới thiệu sản phẩm không bảo đảm chất lượng và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định pháp luật.

Động thái này nhằm kịp thời ngăn chặn nguy cơ sản phẩm không bảo đảm an toàn lưu thông trên môi trường thương mại điện tử, góp phần bảo vệ sức khỏe và quyền lợi người tiêu dùng.

Sự việc lần này được xem là hồi chuông cảnh tỉnh không chỉ với Danone hay Nestlé, mà với toàn ngành thực phẩm trẻ em. Việc kiểm soát chất lượng cần được thực hiện từ khâu nguyên liệu nhỏ nhất, thay vì chỉ tập trung vào sản phẩm cuối cùng.

Với người tiêu dùng, đặc biệt là các gia đình có trẻ nhỏ, đây cũng là lời nhắc nhở về tầm quan trọng của việc theo dõi thông tin thu hồi sản phẩm, giữ lại bao bì, hạn sử dụng và chủ động liên hệ nhà bán lẻ khi có khuyến cáo từ cơ quan chức năng.